Doorsnee Blond | Artificial Intelligence Bier

Voor een ander artikel ben ik bezig om brouwers te vragen over de details van hun blond bier. Hierbij heb ik inmiddels het commentaar van twee brouwers gekregen dat er wel erg veel detail wordt gevraagd en dat dit mogelijk te veel inzicht geeft in hun brouwrecept. Uiteraard is dat een geheim recept dat ergens in een kluis wordt bewaard. 

Maar doet men niet allemaal veel te moeilijk over recepten? Een goed recept is nog zeker geen garantie op een goed bier, we hebben immers ook te maken met de ambachtelijkheid van de brouwer. En dan nog: een recept is met een beetje zoeken zo te vinden. 

Voor de brouwer die geen moeite wil doen, is er AI, waarmee je een recept kunt toveren dat uit alle informatie op Internet. Je kunt je afvragen of dit dan een goed idee is. Het eindresultaat volgt mogelijk ook het shit in = shit out principe. Stop er kul in, dan krijg je er ook kul uit. Ik weet niet precies hoe het werkt, misschien worden alle afwijkende zaken wel geschrapt en blijft er een grote gemene deler over. Maar het zou natuurlijk ook kunnen dat alle onzinnigheid wordt meegenomen. 

Als eenmalig experiment heb ik ChatGPT geopend en gevraagd om een brouwrecept voor een Belgische blond bier. Hieronder is het recept te zien. Het lijkt een prima recept met pilsmout en wat karaktermouten in de vorm van munichmout en lichte caramout. Nog een handje suiker erbij. De hoppen en gist zijn ook zo standaard als het maar kan. Saaz en Styrian Goldings zijn het schoolvoorbeeld van een Belg zoals La Chouffe. De voorgestelde gist is de WY1388 (Duvel) of de BE-256, een abdijgist van Fermentis. 

Aanvullend doet het programma nog wat suggesties voor het zwaarder of lichter maken van het bier en of er aanpassingen aan de brouwmethode nodig zijn. Mooi, maar we gaan voor het eerste recept. 

Is dit nu een geweldige optie om recepten samen te stellen? Het antwoord is nee. Deze informatie is vrij toegankelijk op allerlei websites en juist de persoonlijke aanpassingen aan een recept zorgen voor een recept dat je zelf lekker vindt. Als een beginpunt is dit wellicht wel leuk, maar zo op het eerste oog is het ook vrij saai. Bij brouwerij Het Ferment is dit eens en niet meer (ook voor een etiket niet). 

Het recept

Belgisch Blond Bier (20 liter)

Kenmerken
Begin SG: ± 1.065
Eind SG: ± 1.010–1.012
Alcohol: ± 6,5–7%
IBU: ± 25–30
Kleur: 10–14 EBC (goudblond)

 

Moutstort (totaal ± 5,5 kg)
4,5 kg Pilsmout
0,5 kg Münchener mout
0,3 kg Cara 20–30 EBC
0,2 kg Kristalsuiker (wit, toevoegen tijdens koken)

Hopgiften
30 g Saaz (60 min koken) – bitterheid
20 g Styrian Goldings (15 min koken) – smaak
15 g Saaz (5 min koken) – aroma

Maischschema

62 °C – 40 min (vergistbare suikers)
72 °C – 20 min (body)
78 °C – 5 min (uitmaischen)

Kooktijd 60 minuten totaal
Suiker toevoegen laatste 10 minuten

Gist

Wyeast 1388 Belgian Strong Ale of  SafAle BE-256
Vergist rond 18–22 °C voor lichte fruitigheid (peer, appel, subtiele kruidigheid).

Vergisting Hoofdgisting: 10–14 dagen
Nagisting: 1–2 weken

Bottelsuiker: ± 6–7 g/L (voor mooie Belgische koolzuurdruk)
Laat het bier minstens 4 weken rijpen voor optimale smaak.

Smaakprofiel

• Licht moutig met zachte honingtoets
• Fruitige esters (peer, banaan licht)
• Milde kruidigheid
• Droge, frisse afdronk

AI stelt zelfs nog wat aanpassingen voor: Als je wilt, kan ik ook:

• Een zwaardere tripel-variant maken
• Een frissere zomerse blond (lager alcohol)
• Of een recept aanpassen voor BIAB of een kleinere batch 

Rochefort blonde

Een week geleden heb ik het depot van een flesje Rochefort 6 in een kleine giststarter

geschonken. Na een aantal dagen vertoonde deze activiteit en nu staat deze lekker te bruisen. De starter heeft een mooie geelgoude kleur en ruikt erg kruidig met het typische Rochefortgistkarakter. Op dat moment vroeg ik me af waarom er eigenlijk geen blonde Rochefort bestaat?
 
Rochefort 6 wordt hier en daar op Internet als tripel benoemd, maar gezien de bruine kleur is valt dit eerder in de dubbel/quadrupel categorie. Het is eigenlijk best vreemd dat alle Rocheforts bruingekleurd zijn. Heel lang geleden waren alle bieren koper tot bruinkleurig, maar door betere mout -en brouwtechnieken werd het mogelijk om lichtgekleurde bieren te maken. Van de trappisten was Westmalle de eerste die met een lichtgekleurd bier, de tripel kwam. Dit was in 1934. Andere trappisten volgden: Chimay wit in 1966 en La trappe tripel en blond later. Dan is er er ook nog de Westvleteren blond die wellicht het dichtst bij het fictieve Rochefort blond zou kunnen komen, maar deze wordt alleen aan de poort van het klooster verkocht. De Westvleterengist is volgens de kenners hetzelfde als de Westmallegist, maar toch proef ik overeenkomsten. 

Hoe en wat?

Voor het recept van de blond, wil ik de begindichtheid lager maken dan de Rochefort 6. De bedoeling is een blond, en geen tripel. De moutstort is een kopie van de Rochefort 8, waarbij de donkere caramelmouten en donkere kandijsuiker wordt vervangen voor lichtgekleurde alternatieven.  Belangrijk is de balans in het bier te behouden. De suiker wordt volledig vergist, waardoor het bier wat dun kan overkomen; door middel van caramouten wordt hier tegenwicht aan gegeven. In de kloon van de Rochefort 8 wordt 9% kandijsuiker gebruikt. Wanneer de dichtheid naar beneden wordt gehaald, zal de hoeveelheid suiker en caramouten ook moeten verminderd.

De Caramunichmout uit het origineel wordt vervangen door Carapils en de Special-B zal door een CaraBelge worden vervangen. Deze laatste levert wel iets aan kleur, maar door het lage aandeel levert dit geen bruin bier op. De kandijsuiker wordt gewoon kristalsuiker. Voor de hoppen worden nobele soorten gebruikt, afhankelijk wat er beschikbaar is. In tegenstelling tot de bruine varianten, mag in dit bier wel een lichte hoppigheid zitten, door late hoptoevoegingen bij het koken.  

Het recept

Aantal liters------- : 20 liter
Gewenst begin SG---- : 1066
Brouwzaalrendement-- : 81 %
Totaal brouwwater--- : 31.4 liter
Spoelwater---------- : 9.4 liter
Maischwater--------- : 22 liter
Kooktijd------------ : 60 minuten
Berekende kleur----- : 10.1 EBC (Morey)
Berekende bitterheid : 26 EBU (Tinseth)

78%   4084 g Pilsmout 3 EBC                    3    EBC   
6%      314 g Carapils (D)                         2.5  EBC   
4%      209 g CaraBelge                            35   EBC   
6%      314 g Kristalsuiker                         0    EBC   
6%      314 g Tarwevlokken                       4    EBC  

60m/67°C Maischdikte is: 4.2 L/kg
15m/73°C Maischdikte is: 4.2 L/kg
1m/78°C Maischdikte is: 4.2 L/kg

30 g  6 %az  60 min P Northern Brewer (D)            
30 g  2.8 %az  15 min P Saaz (CZ)                      
30 g  2.8 %az  5 min P Saaz (CZ)      

Gist toegevoegd als starter, opkweek van Rochefort 6.