Proefnotitie Aardappelbier

Bier met aardappel, het klinkt als een noodoplossing. Alsof de mout op was en er toch iets van extra zetmeel bijgehaald moest worden, de graanschuren leeg en de zak met aardappels kwam er het dichtst bij. Maar niets is minder waar, de aardappel is een waardevolle aanvulling voor de smaak van bier. In theorie een smakeloze en goedkope bron van zetmeel, maar in de praktijk levert de pieper smaak en een verre uitvergisting. 

Bij het inschenken van het bier is er een kristalhelder bier te zien met een flinke, witte schuimkraag. Deze zakt redelijk snel in. De kleur is geel-oranje en heeft het typische blond of tripeluiterlijk. 

De geur is vrij hoppig. De gebruikte Elixirhop is afkomstig uit Frankrijk en biedt volgens de omschrijving tropisch fruit (sinaasappelen, mandarijnen), aangevuld met complexe aroma's van bloemen, sandelhout en citrus. En alhoewel dat erg fris en fruitig klinkt, valt dat in de praktijk een beetje tegen. In ieder geval niet zoals de typische Amerikaanse fruitige hopsoorten. Er zijn in dit bier ook niet enorme vrachten hop in gegaan. We ruiken wel wat citrus en hout, maar het echte fris uitnodigende ontbreekt. 

De smaak is kruidig en ook wat fruitig, waarvan het fruitige grotendeels bij de gist vandaan komt. De hop geeft een wat muffige sensatie van een niet verse sinaasappel. Het is natuurlijk lastig te vatten waar het smaakeffect van de hop ophoudt, en die van de aardappel begint, maar vast staat wel dat het bier in de mond een zoetige en bloemige indruk geeft. Na het doorslikken blijft er echter een uitdrogend gevoel op de tong achter, met ook weinig nasmaak. De vergistbaarheid van de aardappel is dus wel prima. Er is daarnaast een bloemige smaak aanwezig die lijkt op de smaak van het vorige aardappelbier. 

In het eindoordeel krijgt dit bier helaas een magere 6+, het droge mondgevoel en gebrek aan na-ijlende nasmaak doen af aan de smaakbeleving. De bijdrage van het bloemige van de aardappel in de smaak zijn echter wel erg interessant. Wellicht voor een volgende keer een andere aardappel proberen. 

AardappelOpstand | IPAtato

Een van de meest bekeken artikelen op deze blog gaat over aardappelbier. Ik heb geen idee waarom, waarschijnlijk spreekt het tot de verbeelding of gaat het om goedkope vervangers van mout. 

Het vorige aardappelbier was ook een erg goed bier. Zoals Julius Caesar al zei: geef het volk wat ze willen, dus ik heb hier voor jullie nogmaals een recept voor een aardappelbier samengesteld. En dit keer is er een andere aanpak gekozen dan vorige keer. 

Om te beginnen zullen er meer aardappels gebruikt worden. Vorige keer was dit 8% van de stort, nu is dit 12%. Aan de ene kant om de smaak van de piepers wat meer naar voren te laten komen, aan de andere kant om uit te zoeken of het maximum al is bereikt. Ik was nu al aan het denken om eens een Imperial Stout met aardappels te maken. In dit bier is het natuurlijk ook weer heel belangrijk om volgens het bekende mantra van '1 geniaal idee per bier' te werken. En dat betekent dat de aardappel centraal staat, de rest van de ingrediënten staan in dienst van. 

De andere aanpak bestaat ook uit het type hop en gist. De Elixer hop is een Franse hop uit de Elzas die wordt gekenmerkt door zijn aroma's van tropisch fruit (sinaasappelen, mandarijnen), aangevuld met complexe aroma's van bloemen, sandelhout en citrus. het is past goed in bieren met fruitige en bloemige accenten zoals Pale Ale's, hoppy lagers, Saison, IPA en NEIPA, Farmhouse ale en Bière de Garde. De keuze voor deze hop is voornamelijk ingegeven door de bloemige smaak. Met de WLP077 gist wordt dit eigenlijk een fruitige IPA.

Het recept

De aardappels worden voor het maischen gekookt en naar Oud-Hollands gebruik fijn geprakt. Dit wordt aan de maisch toegevoegd. 

Batchvolume: 12 L
Kooktijd: 60 min
Maischwater: 11.75 L
Spoelwater: 6.77 L
Totaal water: 18.52 L
Kookvolume: 16.54 L
SG voor koken: 1.048


Kenmerken
Begin SG: 1.059
Eind SG: 1.011
IBU (Tinseth): 21
BU/GU: 0.35
Kleur: 9.1 EBC

Maischen
Temperatuur — 67 °C — 60 min

Mouten (2.75 kg)
2.5 kg (79.9%) — Weyermann Pilsner — Graan — 3.3 EBC
160 g (5.1%) — Weyermann Munich I — Graan — 15 EBC
90 g (2.9%) — Weyermann Carared — Graan — 47.5 EBC
380 g (12.1%) — Aardappel — Toevoeging — 3.9 EBC


Hop (87 g)
15 g (3 IBU) — East Kent Goldings (EKG) 5% — Maischen
24 g (10 IBU) — Elixir 6% — Koken — 10 min
24 g (6 IBU) — Elixir 6% — Koken — 5 min
24 g (1 IBU) — Elixir 6% — Aroma — 5 min hopstand (hopstand op 80 °C)

Gist
1 pakje — White Labs WLP077 Tropicale 82%


Vergisten
Hoofdvergisting — 20 °C — 14 dagen